Karadeniz'deki Gelişmeler ve Türkiye

Bilge Adamlar Kurulu
21 Ağustos 2014
A- A A+

SSCB’nin dağılması ve Karadeniz havzasında bağımsızlığını kazanan devletlerle birlikte Rusya destekli ayrılıkçı hareketlerden kaynaklanan çatışmalar ortaya çıkmış; Gürcistan’ın Güney Osetya, Abhazya ve Acaristan bölgelerindeki ayrılıkçı hareketler, Ukrayna’nın Kırım meselesi ve Moldova’nın Transdinyester problemi bölge güvenliğini tehdit eden sorunlara dönüşmüştür. Karadeniz coğrafyasının Hazar havzasındaki enerji kaynaklarının Avrupa’ya taşınmasında sağlayabileceği güzergâh imkânları Batılı ülkelerin bölgeye yönelmesini sağlamış, bölgede Batı ile Rusya arasında rekabet ortaya çıkmıştır. 11 Eylül sonrası dönemde ABD’nin NATO’nun Akdeniz’de konuşlu Aktif Çaba Harekâtı’na Karadeniz’i dâhil etme teşebbüsü, Romanya ve Bulgaristan’da askeri üsler edinmesi, NATO ve AB’nin Karadeniz’e doğru genişlemesi Moskova’da Rusya’nın çevrelendiği yönünde bir algıya yol açmıştır. ABD ve AB, Karadeniz bölgesine yönelik bu girişimleri gerçekleştirirken Rusya’da konumunu güçlendiren Putin iktidarı, karşı hamlelerle Avrupa-Atlantik sisteminin doğuya doğru genişlemesini durdurmaya çalışmıştır. 2008’deki savaşın ardından Güney Osetya ve Abhazya’nın bağımsızlığını tanıyan Moskova, Ukrayna’nın AB ile ekonomik bütünleşme çabalarına karşı harekete geçmiş, Kırım’ı işgal ve ilhak ederek Karadeniz bölgesindeki etkinliğini artırmıştır.

 

Bilge Adamlar Stratejik Araştırmalar Merkezi (BİLGESAM), Karadeniz’deki gelişmelere ve bu gelişmelerin bölgesel etkilerine yönelik öngörülerde bulunarak Türkiye’deki karar mercilerine milli menfaatler doğrultusunda gerçekçi çözüm önerileri ve karar seçenekleri sunmak amacıyla “Karadeniz’deki Gelişmeler ve Türkiye” raporunu yayımlamaktadır. BİLGESAM Araştırma Koordinatörü Erdem Kaya ve Rusya Uzmanı Elnur İsmayılov ile birlikte hazırladığımız rapor, 23 Mayıs 2014 tarihinde icra edilen 20. Bilge Adamlar Kurulu toplantısında değerlendirilmiş, Kurul üyelerinin görüş ve önerileri doğrultusunda geliştirilmiş ve yayına hazırlanmıştır. “Karadeniz’deki Gelişmeler ve Türkiye” raporunda, Karadeniz’deki çatışma alanları ile Rusya, ABD, NATO, AB, Çin ve İran’ın Karadeniz politikaları incelenmekte, Türkiye’nin bölgedeki ihtilaflara bakışı ve bölge ülkeleriyle ilişkileri analiz edilmektedir. Raporda Rusya’nın 2008 sonrası Karadeniz’de artan etkinliği üzerinde durulmakta, bölgenin enerji nakil hatları açısından arz ettiği öneme işaret edilmekte ve Türkiye’nin bölgede takip etmesi gereken stratejiye ilişkin öneriler sunulmaktadır.

 

Raporun Türk karar mercilerine, akademisyenlere ve ilgili kurum, kuruluş ve kişilere faydalı olmasını temenni eder, raporu birlikte hazırladığımız Erdem Kaya ve Elnur İsmayılov’a, rapora değerli görüş ve önerileriyle katkı sağlayan, raporun geliştirilmesi için kıymetli vakitlerini sarf eden başta (E) Oramiral Salim Dervişoğlu ve (E) Büyükelçi Ümit Pamir olmak üzere Bilge Adamlar Kurulu’na ve emeği geçen BİLGESAM çalışanlarına teşekkür ederim.

 

 

 

Doç. Dr. Atilla SANDIKLI

                                                                                                                                                   BİLGESAM Başkanı

 

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Back to Top