Türkiye'de Yargıya Toplumsal Bakış

A- A A+

Bir ülkede yargı sisteminin düzgün işletilmesi ve dolayısıyla adaletin tesisi oldukça önemlidir çünkü güven veren bir yargı sistemi; insanların tam anlamıyla birey ve vatandaş olabilmesi, birer siyasi ve ekonomik aktör sıfatıyla farklı rolleri sağlıklı ve korkusuz bir şekilde yerine getirebilmesi için en etkili erklerden birisidir. Yalnızca adaleti sağlamak için var olan bir yargı, vaadetmekle kalmayıp farklı ekonomik, ideolojik, etnik ve dini  sınıflar arasında bir ayrım yapmaksızın adaleti sağlamakla mükelleftir. Bu durum elbette yasa koyuculardan, toplumsal işleyişten, kültürden ve vatandaşın sahip olduğu hukuk nosyonundan çok da bağımsız değildir çünkü kanunlara göre kararların verildiği bir ortamda, yasaların neye ve kime göre oluşturulduğu da büyük önem taşır. Ancak, güçlü bir hukuk nosyonunun var olduğu toplumlarda, bireyler ve sivil toplum örgütleri, katılımcı demokrasi ilkesi gereği, kanunların oluşturulduğu yasama sürecine katılır ve dolayısıyla hukuka ve yargı süreçlerine de dolaylı da olsa bir şekilde müdahil olur. Bu sebeple, güvenilir bir yargı sisteminin inşasının bireylerden bağımsız olmadığı unutulmamalıdır.      

 

Ne var ki bu birlikte inşanın çok da dikkate alınmadığı ülkelerde yargı, çok daha rahatlıkla bir baskı unsuruna dönüşüp yalnızca belirli gruplar için “adalet” sağlama aracı haline gelebilir ki bu durum bir toplum için oldukça risklidir. Bu nedenle, yargı ile ilgili çalışmaların fazlasıyla yapılması ve toplumun yargıya bakışının ortaya konması oldukça önem taşımaktadır. Türkiye’de de yargı sistemi, farklı konu başlıklarına yoğunlaşılarak ciddi oranda çalışılmıştır. Ancak, Türkiye gibi siyasi gündemin ve buna bağlı olarak toplumsal algıların hızla değiştiği bir ülkede, toplumun yargıya bakışının çok daha sıklıkla ortaya konulması gerekmektedir. Bu anlamda, Bilge Adamlar Stratejik Araştırmalar Merkezi (BİLGESAM) nce hazırlanan, “Türkiye’de Yargıya Toplumsal Bakış” adlı bu rapor, toplumun yargı sistemi ile ilgili görüşlerini ve algılarını ortaya koymayı amaçlamakta; farklı kesimden insanların yargıyı ne kadar bağımsız ve tarafsız gördüğüne ve ona ne kadar güvendiğine yönelik ipuçları sunmaktadır.  

 

Hem bugüne ışık tutması hem de yargı sisteminin yeniden yapılandırılması/iyileştirilmesi çalışmalarına katkı sağlaması amaçlanan bu çalışmanın, yargı sistemi üzerine düşünen ve üreten her kesimden insana, konu ile ilgili kuruluşların karar mercilerindeki yöneticilere ve akademisyenlere faydalı olmasını temenni eder, raporu hazırlayan, Dr. M. Sadi Bilgiç’e, Dr. Salih Akyürek’e, F. Serap Koydemir’e ve raporun yayına hazırlanmasında emeği geçen BİLGESAM çalışanlarına teşekkür ederim.

 

Prof. Dr. Atilla SANDIKLI

BİLGESAM Başkanı

Back to Top