Teoriler Işığında Güvenlik, Savaş, Barış ve Çatışma Çözümleri

A- A A+

Son yıllarda dünyada yaşanan hızlı değişimi algılayabilmek ve bu değişime uygun politikalar üretebilmek için gelişmekte olan ülkelerde gelişmiş ülkelerdekine benzer çok sayıda stratejik araştırmalar merkezi ve düşünce kuruluşu faaliyete geçmiştir.


Soğuk Savaş sonrası dönemde iki kutuplu uluslararası sistemin ortadan kalkması ve çok merkezli bir dünya düzeni oluşması, ülkeleri artık süper güçlerin belirledikleri politikaların birer oyuncusu olmaktan çıkarmıştır. Günümüzde bölgesel güçler, küresel güçlerin politikalarını dikkate almakla birlikte kendi menfaatleri doğrultusunda politikalarını uygulayabilmektedir. Türkiye gibi bölgesel güçler de artık küresel ve bölgesel ölçekteki gelişmelere seyirci kalarak veya belirlenmiş bir senaryonun oyuncusu olarak değil; kendi hedefleri doğrultusunda bulunduğu bölgeyi yönlendirebilecek, bölgesinde barış ve istikrara katkı yapacak şekilde politikalar tasarlayıp tatbik edebilmektedir. Bu nedenle, Türkiye’de de stratejik araştırma merkezleri ve düşünce kuruluşları önem kazanmaya başlamış, bu nitelikteki kurumların sayılarında artış gözlenmiştir.

 

Türkiye’deki bu merkez ve kuruluşların yapmış olduğu çalışmalar kamuoyunun oluşmasına ve devlet bürokrasisinin vizyonuna önemli ekiler yapmaktadır. Bu merkez ve kuruluşların çalışmaları üniversitelerde yardımcı ders kaynağı olarak kullanılmaya başlamıştır. Ancak, artan ilgi ve etkiye karşı tepkiler de ortaya çıkmış ve eleştirilerde bir artış gözlenmiştir. “Bu merkez ve kuruluşların yaptığı çalışmaların bilimsellik özelliğinin çok zayıf olduğu” iddiası en önemli eleştirilerden birisidir. Yapılan çalışmalarda bilimsel yöntemlerin ve teorilerin kullanılmadığı öne sürülmekte ve çalışmaların güncel sorunların çözümüne yönelik analiz, yorum ve politika önerilerinden ibaret olduğu vurgulanmaktadır.

 

BİLGESAM farklı bilim dallarındaki, farklı düşüncedeki akil adamları, bilim insanlarını, genç ve dinamik araştırmacıları bir araya getiren bağımsız ve bağlantısız bir araştırma merkezi olarak bu eleştirileri dikkate almış ve yaptığı çalışmaları eleştiriler doğrultusunda gözden geçirmiştir. Yürüttüğü çalışmaların bilimsel yöntemlere ve ilkelere uygun olmasına önem veren, saha araştırmaları ile nicel çalışmalar gerçekleştiren BİLGESAM, teorik konularda yayın yapmasının faydalı olacağını değerlendirmiş ve “Teoriler Işığında Güvenlik, Savaş, Barış ve Çatışma Çözümleri” başlıklı kitabı hazırlamıştır.

 

Kitap; uluslararası ilişkilerde güvenlik, savaş, barış ve çatışma çözümü alanlarına yönelik teorik yaklaşımları, ilgili uygulama ve uyuşmazlık örneklerini inceleyen bölümlerden oluşmaktadır. Disiplinin temel kavramlarını teorik açıdan ele alan bölümleri Ege sorunu, İsrail-Filistin ihtilafı, Karabağ ve Korsika sorunları ile Türkiye’deki Kürt meselesini tahlil eden ve çözüm önerileri geliştiren bölümler takip etmektedir. Kitap ayrıca Birleşmiş Milletler’in yeni güvenlik anlayışları kapsamındaki rolü ve uygulamaları ile BM teşkilatının uluslararası barış ve güvenliğin tesisindeki işlevine ışık tutmaktadır.

 

Kitabın hazırlanmasına önemli katkılar sağlayan Yrd. Doç. Dr. Reha Yılmaz, Yrd. Doç. Dr. Sezai Özçelik, Dr. Bora Bayraktar, Metin Gurcan, Bilgehan Emeklier, Nihal Ergül, Erdem Kaya ile diğer BİLGESAM çalışanlarına ve Birleşmiş Milletler Enformasyon Merkezi Ankara ofisine teşekkür ederim. “Teoriler Işığında Güvenlik, Savaş, Barış ve Çatışma Çözümleri” kitabının başta siyaset bilimi ve uluslararası ilişkiler olmak üzere akademik dünyada istifade edilen bir kaynak olmasını dilerim.

 

Doç. Dr. Atilla SANDIKLI
BİLGESAM Başkanı

 

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Back to Top