Sivil Asker İlişkileri

A- A A+

Bilge Adamlar Stratejik Araştırmalar Merkezi (BİLGESAM) Başkanı Prof. Dr. Atilla Sandıklı “Sivil-Asker” ilişkileri üzerine çeşitli kurum ve kuruluşlarda konferanslar vermiştir. Bu konferanslarda sivil-asker ilişkilerinin sınırlarını belirleyen interaktif ve hiyerarşik yapıyı tanımlamaktadır. Sandıklı, sunumlarında sorunsal olarak sivil alan ile askeri alan arasında yer yer iç içe geçen ilişkileri demokrasi prensibi doğrultusunda açıklamaya çalışmaktadır.

 

Prof. Dr. Sandıklı, konferanslarında sivil-asker ilişkilerini Huntington’ın Kurumsal Ayrım Teorisi, Janowitz’in Yakınlaşma Teorisi, Schiff’in Uyum Teorisi, Feaver’ın Vekâlet Teorisi ve Bland’ın Müştereklik Teorisi bağlamında mukayeseli olarak ele almaktadır. Sandıklı, sivil-asker ilişkilerinde herhangi bir teorinin tüm alanlarda geçerli olmasının çok da mümkün olmadığını belirtmektedir.

Prof. Dr. Sandıklı, demokratik ülkelerde sivil-asker ilişkilerinde sivil otoritenin üstünlüğü prensibinin esas olduğunu belirtmektedir. Burada “sivil otoritenin üstünlüğü”nden kasıt, sadece askerin siyasete karışmaması değil, aynı zamanda seçimle iktidara gelen sivil otoritenin tüm siyasi konularda, milli savunma siyaseti ve stratejisinin belirlenmesi ve uygulaması dâhil, son sözü söyleme yetkisine sahip olmasıdır.

 

Ayrıca farklı tasnifler ve tanımlamalarla açıklanmaya çalışılan ordunun özerkliğine ilişkin sınırların ülkelere ve kültürlere göre değişebildiğini belirtmekte ve orduların sivil denetiminin yine siviller tarafından yasalarla belirlenmiş demokratik ilkeler temelinde gerçekleştirilmesi gerektiğinin altını çizmektedir.

YAZARIN DİĞER YAZILARI

Back to Top